Page 2

रूसी आक्रमणले युक्रेनलाई विपत्ति तिर धकेल्छ : युरोपियन युनियन

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
युरोपेली युनियनकी शीर्ष कूटनीतिज्ञ काजा कालासले युक्रेन गम्भीर मानवीय प्रकोपको सामना गरिरहेको चेतावनी दिएकी छन्। ब्रसेल्समा आयोजित युरोपेली सङ्घको बैठकमा बोल्दै उनले युद्ध अन्त्यका लागि अबुधाबीमा वार्ता भए पनि रूसले आक्रमण जारी राख्दै युक्रेनीहरूलाई आत्मसमर्पण गराउन दबाब दिइरहेको बताइन्। कठोर जाडोको समयमा युक्रेनको अवस्था झन् नाजुक बन्दै गएको उनले उल्लेख गरिन्।


२. घटना र विषय हुने कारण:
रूसले तापक्रम –२० डिग्री सेल्सियसभन्दा तल झरेको बेला युक्रेनको ऊर्जा संरचना र पूर्वाधारमा आक्रमण तीव्र बनाएको छ। यसका कारण सर्वसाधारण अन्धकार र चिसोमा बस्न बाध्य भएका छन्। युद्धको लामो समयसम्मको प्रभाव, निरन्तर सैन्य हमला र आधारभूत सेवामा अवरोधले युक्रेनमा मानवीय संकट गहिरिँदै गएको हो, जसले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको चासो बढाएको छ।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले युद्धले सर्वसाधारणको जीवनमा कति गहिरो मानवीय पीडा निम्त्याउँछ भन्ने स्पष्ट देखाउँछ। कूटनीतिक वार्तासँगै नागरिक सुरक्षालाई प्राथमिकता दिनु आवश्यक छ। युरोपेली युनियनले प्रतिबन्ध, ऊर्जा सहयोग र अन्तर्राष्ट्रिय दबाबमार्फत मानवीय मूल्यको रक्षा गर्नुपर्ने पाठ यसबाट सिक्न सकिन्छ। दीर्घकालीन शान्तिका लागि संवाद, सहयोग र अन्तर्राष्ट्रिय ऐक्यबद्धता अपरिहार्य हुन्छ।

आन्ध्र प्रदेशमा बालबालिकाका लागि सामाजिक सञ्जालमा प्रतिबन्ध

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
भारतीय राज्य आन्ध्र प्रदेशले बालबालिकालाई सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गर्न प्रतिबन्ध लगाउने तयारी गरेको छ। सूचना प्रविधि मन्त्री नारा लोकेशले सामाजिक सञ्जालमार्फत सरकार यस विषयमा नीतिगत निर्णयतर्फ अघि बढिरहेको जानकारी दिएका छन्। बालबालिकाले सामाजिक सञ्जालमा अत्यधिक समय बिताइरहेको र यसको प्रभावप्रति विश्वास कमजोर बन्दै गएको भन्दै उमेर र पहुँच नियन्त्रणका कानुनी उपायहरू अध्ययन गर्न आदेश दिइएको छ।


२. घटना र विषय हुने कारण:
भारतमा इन्टरनेट प्रयोगकर्ता झन्डै एक अर्ब पुगेका छन् र अधिकांश गाउँहरू समेत डिजिटल पहुँचमा आएका छन्। यसले बालबालिकालाई हानिकारक सामग्री, लत र अनलाइन दुर्व्यवहारको जोखिम बढाएको छ। महिलाको अनलाइन सुरक्षाप्रति पनि चिन्ता बढेपछि राज्य सरकारले मेटा, गुगल, एक्सजस्ता प्लेटफर्मसँग छलफल गर्दै अन्तर्राष्ट्रिय अभ्यासअनुसार नियम बनाउने तयारी गरेको हो।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले डिजिटल स्वतन्त्रता र बालसुरक्षाबीच सन्तुलन आवश्यक रहेको शिक्षा दिन्छ। प्रविधिको अनियन्त्रित प्रयोगले बालबालिकाको मानसिक, सामाजिक र शैक्षिक विकासमा नकारात्मक असर पार्न सक्छ। उमेरअनुसार पहुँच, स्पष्ट नीतिहरू र अभिभावकीय निगरानी अपरिहार्य छन्। साथै, विश्वव्यापी अनुभवबाट सिक्दै जिम्मेवार डिजिटल वातावरण निर्माण गर्नु सबै सरकारको साझा दायित्व हो।

अमेरिकासँगको बढ्दो तनावबिच इरानले गर्‍याे एक हजार लडाकु ड्रोन तैनाथ

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
इरानले आफ्नो सैन्य क्षमतामा ठूलो विस्तार गर्दै स्वदेशी रूपमा विकसित एक हजार ‘रणनीतिक युद्धक’ ड्रोनहरू तैनाथ गरेको जनाएको छ। अर्ध–सरकारी तास्निम न्यूज एजेन्सीका अनुसार सेना प्रमुख अमिर हतामीको आदेशमा ती ड्रोन स्थल सेना, वायु रक्षा र नौसेनामा वितरण गरिएको हो। यी ड्रोन जमिन, समुद्र र आकाशबाट स्थिर तथा चलायमान लक्ष्यमा प्रहार गर्न सक्षम छन्।


२. घटना र विषय हुने कारण:
इरानले गत वर्ष इजरायलसँग भएको ‘१२ दिने युद्ध’ बाट सिकेका पाठका आधारमा सुरक्षा रणनीति परिमार्जन गरेको देखिन्छ। मध्य पूर्वमा अमेरिकी ‘स्ट्राइक’ समूहको तैनाथी र वाशिङ्टन–तेहरानबीच बढ्दो तनावले इरानलाई आफ्नो रक्षा क्षमता सुदृढ गर्न प्रेरित गरेको हो। भविष्यका सम्भावित खतरालाई ध्यानमा राख्दै द्रुत प्रतिक्रिया दिन सक्ने सैन्य संरचना विकास गर्नु यसको प्रमुख कारण बनेको छ।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले राष्ट्रिय सुरक्षा सुदृढीकरणका लागि स्वदेशी प्रविधिको विकास कति महत्वपूर्ण छ भन्ने शिक्षा दिन्छ। अन्तर्राष्ट्रिय तनाव र शक्ति संघर्षको अवस्थामा आत्मनिर्भर रक्षा प्रणालीले देशको रणनीतिक हैसियत मजबुत बनाउँछ। साथै, युद्ध अनुभवबाट सिकेर प्रविधि र रणनीति सुधार गर्न सक्ने देशहरू भविष्यका चुनौती सामना गर्न बढी सक्षम हुन्छन् भन्ने सन्देश पनि यसबाट प्राप्त हुन्छ।

एयर इन्डियाले थप ३० वटा बोइङ म्याक्स विमान खरिद गर्ने

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
भारतीय विमान कम्पनी एयर इन्डियाले थप ३० वटा बोइङ ७३७ म्याक्स विमान खरिद गर्ने घोषणा गरेको छ। यससँगै एयर इन्डियाको बोइङ विमान अर्डर संख्या २५० पुगेको छ। सन् २०२२ मा टाटा समूहले स्वामित्व लिएपछि कम्पनीले आक्रामक आधुनिकीकरण गर्दै सयौँ नयाँ विमान खरिद र पुराना विमानमा सुधार गरी विश्वव्यापी उपस्थितिलाई पुनर्जीवित गरिरहेको छ।


२. घटना र विषय हुने कारण:
टाटा समूहअन्तर्गत आएपछि एयर इन्डियाले विश्वस्तरीय एयरलाइन्स बन्ने लक्ष्य लिएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय सञ्जाल विस्तार, यात्रुको बढ्दो माग र प्रतिस्पर्धी बजारमा मजबुत स्थान बनाउन नयाँ विमान आवश्यक भएकाले यो निर्णय गरिएको हो। साथै, अमेरिकी निर्माता बोइङले गुणस्तर नियन्त्रण सुधार गर्दै उत्पादन क्षमता बढाएपछि एयर इन्डियाजस्ता ठूला ग्राहकबाट पुनः विश्वास प्राप्त गर्न सफल भएको छ।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले दीर्घकालीन योजना, लगानी र व्यवस्थापन सुधारले कुनै पनि संस्थालाई पुनर्जीवित गर्न सक्ने शिक्षा दिन्छ। दुर्घटना जस्ता चुनौतीपछि पनि एयर इन्डियाले आधुनिकीकरण र विस्तारलाई निरन्तरता दिएको छ। साथै, उद्योगमा गुणस्तर र विश्वास कायम गर्न सकेमा बोइङजस्तै कम्पनीले घाटाबाट नाफातर्फ फर्किन सक्छ भन्ने सन्देश पनि यसबाट प्राप्त हुन्छ।

‘मतभेदलाई व्यवस्थापन गर्दै अमेरिकासँग सहकार्य गर्न चीन इच्छुक’

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
चीनको वाणिज्य मन्त्रालयले अमेरिकाासँग मतभेदलाई उचित रूपमा व्यवस्थापन गर्दै द्विपक्षीय आर्थिक तथा व्यापारिक सम्बन्धलाई स्थिर, सुदृढ र दिगो बनाउने इच्छा व्यक्त गरेको छ। सन् २०२५ मा दुई राष्ट्रप्रमुखको रणनीतिक निर्देशनअनुसार चीन र अमेरिकाबीच पाँच चरणको आर्थिक तथा व्यापार परामर्श सम्पन्न भएको छ। मन्त्रालयका अनुसार यी छलफलबाट सकारात्मक परिणामहरू प्राप्त भएका छन्।


२. घटना र विषय हुने कारण:
चीन–अमेरिका बीच लामो समयदेखि व्यापार असन्तुलन, कर, प्रविधि र बजार पहुँचका विषयमा मतभेद रहँदै आएका छन्। यिनै समस्यालाई टकराव होइन संवादमार्फत समाधान गर्ने उद्देश्यले दुवै पक्षले समानता, पारस्परिक सम्मान र पारस्परिक हितका आधारमा परामर्श प्रक्रिया अघि बढाएका हुन्। विश्व अर्थतन्त्रमा दुवै देशको प्रभाव भएकाले स्थिर सम्बन्ध दुवैका लागि आवश्यक बनेको छ।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धमा संवाद, सहकार्य र परामर्शको मार्ग कति प्रभावकारी हुन्छ भन्ने शिक्षा दिन्छ। ठूला आर्थिक शक्ति राष्ट्रहरूबीचको टकरावले विश्व अर्थतन्त्रलाई असर पार्न सक्छ, त्यसैले मतभेदलाई शान्तिपूर्ण तरिकाले समाधान गर्नु अनिवार्य छ। समान सम्मान र साझा हितलाई केन्द्रमा राखेर अघि बढ्दा दीर्घकालीन र दिगो सम्बन्ध सम्भव हुन्छ।

ट्रम्पको ‘ट्यारिफ वार’लाई भारतको जवाफ

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
भारतले अमेरिकामा आफ्ना सामान निर्यात गर्दा ५० प्रतिशत कर तिर्नु परिरहेको अवस्थामा युरोपेली युनियनका २७ देशमा भने १५ प्रतिशत मात्र कर लाग्ने अवस्था छ। यही सन्दर्भमा भारत र ईयूले मुक्त व्यापार सम्झौता (एफटीए) घोषणा गरेका छन्। यसलाई अमेरिकी कर नीतिप्रति भारतको रणनीतिक जवाफका रूपमा हेरिएको छ, जसले विश्व व्यापार राजनीतिमा नयाँ सन्तुलन संकेत गरेको छ।


२. घटना र विषय हुने कारण:
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको उच्च कर नीति, भारतमाथि व्यापारिक दबाब र रुससँगको सम्बन्धका कारण अमेरिका–भारत सम्बन्ध तनावपूर्ण बनेको छ। यता युरोपले भारतमाथि कर नलगाई एफटीए रोज्नुको कारण युक्रेन–रुस युद्ध, ऊर्जा सुरक्षा र चीनमाथिको निर्भरता घटाउने रणनीति हो। भारत पनि एक देशमाथिको निर्भरता जोखिमपूर्ण ठानी वैकल्पिक बजार र साझेदारी खोज्न बाध्य भएको हो।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा विविधीकरण र रणनीतिक स्वायत्तता कति महत्वपूर्ण हुन्छ भन्ने शिक्षा दिन्छ। कुनै एक देश वा बजारमाथि अत्यधिक निर्भरता दीर्घकालीन रूपमा हानिकारक हुन सक्छ। बदलिँदो विश्व राजनीतिमा राष्ट्रहरूले आर्थिक हित, कूटनीति र सुरक्षा सन्तुलन मिलाएर अघि बढ्नुपर्छ। भारत–ईयू एफटीएले सहकार्य, बहुपक्षीयता र विकल्प खोज्ने सोचको महत्व स्पष्ट रूपमा देखाएको छ।

विवाहेतर सम्बन्धले निम्त्यायो अपराध, श्रीमानसहित दुई जनाको हत्या भएको घटनामा श्रीमती र प्रेमी पक्राउ

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
बाराको परवानीपुर गाउँपालिकामा विवाहेतर सम्बन्धबाट उत्पन्न विवादले एकै परिवारका दुई जनाको निर्मम हत्या भएको छ। सोमबार बिहान घरमै सुतेका बेला चक्कु प्रहार हुँदा ३१ वर्षीय राम ईश्वर मण्डल र ४६ वर्षीया सुमित्रा मण्डलको घटनास्थलमै मृत्यु भयो। घटनामा घरमुली जगरुप मण्डल र उनकी छोरी गम्भीर घाइते भएका छन्। प्रहरीले मृतककी बुहारी मनिता देवी र उनका प्रेमीलाई पक्राउ गरेको छ।


२. घटना र विषय हुने कारण:
प्रहरी अनुसन्धानअनुसार विवाहेतर सम्बन्धका कारण लामो समयदेखि घरायसी तनाव र विवाद बढ्दै गएको थियो। मृतक राम ईश्वरकी श्रीमती मनिता देवी र उनका प्रेमी धर्मेन्द्र महतो धानुकले मिलेर हत्याको योजना बनाएको प्रारम्भिक निष्कर्ष छ। वैदेशिक रोजगारीबाट फर्किएका धर्मेन्द्रले नेपाल आएपछि परिवारभन्दा बाहिर रहेर योजनाबद्ध रूपमा घटना गराएको देखिन्छ। सम्बन्धको गोपनीयता र पारिवारिक असमझदारी यस घटनाको मुख्य कारण बने।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले पारिवारिक सम्बन्धमा संवाद, विश्वास र संयमको अभावले कति भयावह परिणाम निम्त्याउन सक्छ भन्ने गम्भीर शिक्षा दिन्छ। व्यक्तिगत सम्बन्धका विवादलाई हिंसामा परिणत हुन नदिन समयमै सामाजिक परामर्श, कानुनी सहयोग र समुदायको निगरानी आवश्यक देखिन्छ। घरेलु समस्यालाई हिंसाबाट होइन, कानुनी र शान्तिपूर्ण उपायबाट समाधान गर्नुपर्छ भन्ने सन्देश समाजले आत्मसात् गर्न जरुरी छ।

उपत्यकामा लुट आतंक : मोटरसाइकलको नम्बर प्लेटमा हिलो छ्यापेर गहना लुट्ने शैली

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
काठमाडौं उपत्यकामा मोटरसाइकलमा तीन जना चढेर मध्यरातदेखि बिहानसम्म सुनका गहना र नगद लुट्ने घटनाले त्रास फैलिएको थियो। पछिल्लो तीन महिनामा ३६ वटा लुटपाटका उजुरी परेपछि प्रहरीले विशेष अपरेसन चलाएको थियो। माघ १४ गते प्रहरीले गोली चलाएर मुख्य योजनाकार विनय तामाङसहित १० जनालाई पक्राउ गरेसँगै लुट आतंक अन्त्य भएको छ।


२. घटना र विषय हुने कारण:
लुटेरा समूहले नम्बर प्लेटमा हिलो छ्यापिएको मोटरसाइकल प्रयोग गर्ने, राइड सेयरिङमार्फत भाग्ने र एकान्तमा हिँड्ने महिला तथा व्यवसायीलाई निशाना बनाउने गरेका थिए। संगठित गिरोह, कमजोर निगरानी, रातको समय र पीडितको असुरक्षाले लुटपाट बढेको देखिन्छ। दिनमा ट्याक्सी चालक वा गाडी प्रयोग गरी रेकी गर्ने र राति लुटपाट गर्ने योजनाबद्ध अपराध यसका मुख्य कारण बने।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस घटनाले संगठित अपराध नियन्त्रणका लागि सतर्कता, प्रविधिको प्रयोग र समन्वित प्रहरी कारबाही आवश्यक रहेको शिक्षा दिन्छ। नागरिकले रातको समयमा सजगता अपनाउनुपर्छ भने प्रहरीको द्रुत प्रतिक्रिया अपराध नियन्त्रणमा प्रभावकारी हुन्छ। पुनः अपराध दोहोरिन नदिन कानुनी कडाइ, अपराधीको निगरानी र सामाजिक सचेतना अभिवृद्धि गर्नु अत्यन्त जरुरी देखिन्छ।

टाइगर कपको विभागीय डर्बी प्रतिस्पर्धामा आर्मीको रोमाञ्चक जित

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
छैटौँ टाइगर कप राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय आमन्त्रित क्लब च्याम्पियनसिपमा त्रिभुवन आर्मी क्लबले सशस्त्र प्रहरी बल (एपीएफ) विरुद्ध ३–२ सेटको रोमाञ्चक जित निकालेको छ। पोखरा रंगशालास्थित भलिबल कोर्टमा भएको खेलमा आर्मीले पाँचौँ सेट १८–१६ ले जित्दै तेस्रो स्थानका लागि प्रतिस्पर्धा गर्ने अवसर पाएको छ। आर्मी र एपीएफ दुवैको समान ७ अंक रहेको छ।


२. घटना र विषय हुने कारण:
खेलमा दुवै टोलीबीच कडा प्रतिस्पर्धा देखिनु, खेलाडीहरूको अनुभव र रणनीतिक प्रदर्शन यस जितको मुख्य कारण बने। आर्मीले पहिलो र चौथो सेटमा मजबुत खेल देखाउँदै खेललाई पाँचौँ सेटसम्म पुर्‍यायो। निर्णायक सेटमा मानसिक सन्तुलन र धैर्य कायम राख्न सकेकाले आर्मीले एपीएफलाई पराजित गर्न सफल भयो। प्रतियोगितामा अंक तालिकाको दबाबले पनि खेललाई रोमाञ्चक बनाएको थियो।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
यस खेलले अन्तिम क्षणसम्म हार नमानी खेल्नुपर्ने महत्वपूर्ण शिक्षा दिन्छ। खेलमा निरन्तरता, आत्मविश्वास र रणनीतिक सोचले सफलता दिलाउँछ भन्ने सन्देश आर्मीको जितले दिएको छ। साथै, प्रतिस्पर्धी खेलकुदमा हार–जित स्वाभाविक भए पनि अनुशासन र खेल भावना कायम राख्नु आवश्यक छ। यस्ता प्रतियोगिताले नेपाली भलिबलको स्तर उकास्न ठूलो योगदान पुर्‍याउँछन्।

निर्वाचन आयोगले १० दिनमा सोध्यो २१ जनासँग स्पष्टीकरण, ८ जनाले मात्रै दिए जवाफ

0

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार:
निर्वाचन आचारसंहिता, २०८२ लागू भएको १० दिनभित्र निर्वाचन आयोगले राजनीतिक दल, उम्मेदवार, सरकारी निकाय र सामाजिक संस्थासमेतलाई गरी २१ वटा स्पष्टीकरण सोधेको छ। माघ ४ गतेदेखि १५ गतेसम्म सोधिएका स्पष्टीकरणमध्ये हालसम्म आठवटाको मात्र जवाफ प्राप्त भएको छ। विभिन्न उम्मेदवार, मन्त्री, खेल संस्था, विद्यालय, विश्वविद्यालय र संघसंस्थामाथि आचारसंहिता उल्लङ्घनको उजुरीका आधारमा आयोगले कारबाही प्रक्रिया अघि बढाएको छ।


२. घटना र विषय हुने कारण:
राजनीतिक प्रचारप्रसारमा मर्यादा नअपनाउनु, सरकारी पदमा रहेकाले निष्पक्षता नदेखाउनु, सामाजिक सञ्जालमार्फत घृणास्पद अभिव्यक्ति दिनु, नगद वा जिन्सी वितरण गर्नु, बालबालिकाको प्रयोग, धार्मिक–साम्प्रदायिक भावना भड्काउने गतिविधि तथा सरकारी र शैक्षिक संस्थाबाट आचारसंहिताविपरीत निर्णय हुनु मुख्य कारण हुन्। यस्ता कार्यहरू निर्वाचन आचारसंहिता, संविधान तथा अन्य प्रचलित कानुनविपरीत भएको भन्दै आयोगमा उजुरी परेको हो।


३. घटना र विषयबाट सिक्नुपर्ने शिक्षा:
निर्वाचन निष्पक्ष, स्वतन्त्र र मर्यादित बनाउन सबै पक्षले आचारसंहिता कडाइका साथ पालना गर्नुपर्छ भन्ने शिक्षा यस घटनाले दिन्छ। पद, शक्ति वा लोकप्रियताको दुरुपयोग लोकतन्त्रका लागि घातक हुन्छ। समयमै स्पष्टीकरण नदिनु वा कानुनको बेवास्ता गर्नुले झनै शंका र कारबाही बढाउँछ। त्यसैले उम्मेदवार, दल, संस्था र नागरिक सबैले जिम्मेवार व्यवहार गरी स्वस्थ लोकतान्त्रिक अभ्यासमा योगदान दिनुपर्छ।

ताजा समाचार

परेवाको दिशाबोधमा कलेजोको भूमिका

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार: नयाँ वैज्ञानिक अनुसन्धानले परेवाहरूले घर फर्कने बाटो कसरी पहिचान गर्छन् भन्ने रहस्यबारे नयाँ तथ्य प्रस्तुत गरेको छ । अध्ययनअनुसार...

अपार्टमेन्टमा ड्रोन आक्रमण : ईयू नेताहरूले गरे कडा निन्दा

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार: रोमानियामा भएको ड्रोन दुर्घटनापछि युरोपेली सङ्घ (ईयू) का शीर्ष नेताहरूले कडा प्रतिक्रिया जनाएका छन् । ईयूका विदेश नीति प्रमुख...

केन्याको उच्च अदालतले स्थगित गर्‍यो अमेरिकाको इबोला क्वारेन्टिन योजना

१. घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार: केन्याको उच्च अदालतले इबोला संक्रमणको आशंका लागेका अमेरिकी नागरिकलाई केन्यामा क्वारेन्टिनमा राख्ने अमेरिकाको योजनालाई अस्थायी रूपमा रोक लगाएको छ...