अस्ट्रेलियामा १६ वर्षमुनिकालाई सामाजिक सञ्जाल प्रतिबन्ध गरिँदै, कसरी हुन्छ लागु ?

0
1

(१). घटना र विषयसँग सम्बन्धित समाचार :-

अस्ट्रेलियाले १० डिसेम्बरदेखि १६ वर्षमुनिका बालबालिकालाई सामाजिक सञ्जाल प्रयोगमा पूर्ण प्रतिबन्ध लगाउने निर्णय गरेको छ। यसअनुसार १६ वर्षमुनिका बालबालिकाले कुनै पनि सामाजिक सञ्जालमा खाता खोल्न पाउने छैनन्, र विद्यमान खाता पनि प्लेटफर्महरूले अनिवार्य रूपमा हटाउनुपर्नेछ। यो विश्वमै पहिलो यस्तो नीति हो, जसले फेसबुक, इन्स्टाग्राम, टिकटक, एक्स, युट्युब, स्न्यापच्याट, रेडिट, किक, ट्विच लगायत १० वटा प्लेटफर्मलाई प्रत्यक्ष रूपमा प्रभावित बनाउँछ। अध्ययनअनुसार १०–१५ वर्ष उमेर समूहका ९६% बालबालिकाले सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गर्ने, हानिकारक सामग्री, साइबर बुलिङ र मानसिक जोखिमको उच्च सामना गर्नुपरेको देखिएपछि सरकार अघि सरेको हो।


(२). घटना र विषय हुने कारण :-

बालबालिकाले सामाजिक सञ्जालमा अत्यधिक समय बिताउनु, हानिकारक सामग्रीको पहुँच बढ्नु, आत्महत्या, हिंसा, झगडा तथा महिलाविरोधी सामग्रीको प्रभाव बढ्नु, र साइबर बुलिङ व्यापक रूपले फैलिनु यस निर्णयका प्रमुख कारण हुन्। अध्ययनले ७०% भन्दा बढी बालबालिका कुनै न कुनै प्रकारको हानिकारक सामग्री वा व्यवहारबाट प्रभावित भएको देखाएको छ। साथै, प्लेटफर्महरूले प्रभावकारी उमेर प्रमाणीकरण नगर्ने, कमजोर सुरक्षा उपाय, र डाटा सुरक्षाबारे बढ्दो चिन्ताले पनि प्रतिबन्धलाई आवश्यक बनायो। सरकारले प्लेटफर्महरूलाई उमेर प्रमाणीकरणका लागि कडा प्रविधि अपनाउन, आईडी, अनुहार/स्वर पहिचान र उमेर अनुमान प्रणाली प्रयोग गर्न दबाब दिइरहेको छ।


(३). घटना र विषयबाट सिक्नु पर्ने शिक्षा :-

यस घटनाले बालबालिकाको डिजिटल सुरक्षा अब राष्ट्रले प्राथमिकताका रूपमा लिनैपर्ने समय आएको छ भन्ने स्पष्ट सन्देश दिन्छ। अनलाइन जोखिम—विशेषगरी मानसिक स्वास्थ्य, डाटा गोपनीयता, दुष्प्रचार, हिंसात्मक सामग्री तथा साइबर बुलिङ—प्रतिको प्रभाव कति गम्भीर हुन सक्छ भन्ने बुझिन्छ। सरकार, टेक कम्पनी, अभिभावक र समाज सबैले मिलेर बालबालिकाका लागि सुरक्षित डिजिटल वातावरण बनाउनु अनिवार्य छ। उमेर प्रमाणीकरण, सामग्री नियन्त्रण, पारदर्शिता, अभिभावकको सक्रिय भूमिका, तथा जिम्मेवार डिजिटल शिक्षा जस्ता उपायलाई विश्वका अरू देशहरूले पनि अध्ययन गर्नुपर्ने आवश्यकता यस घटनाले देखाउँछ।

LEAVE A REPLY